Delen
Op 30 november vorig jaar schreef ik over verjaringsperikelen. Het leek erop dat de Centrale Raad van Beroep met zijn uitspraak van 22 mei 2014, ECLI:NL:CRvB:2014:1871, nogal een andere koers was gaan varen als het ging om de mogelijkheid voor de overheidswerkgever om onverschuldigd betaalde bedragen van zijn ambtenaren terug te vorderen.
Terugvorderingstermijn twee jaar of vijf jaar
De latere uitspraak van 13 augustus 2015, ECLI:NL:CRvB:2015:2734, leek er echter op te wijzen dat er niets veranderd was, en dat het aloude kader nog altijd gold, waarbij in geval van een ontstane schuld ‘door eigen toedoen’ tot vijf jaar teruggevorderd kon worden, en in het geval waarin geen sprake is van ‘door eigen toedoen’ gedurende twee jaar.
Een vraag die voor mij bleef staan was of nu gerekend moest worden vanaf het moment van de onverschuldigde betaling of vanaf het moment dat de werkgever weet krijgt van de onverschuldigde betaling.
In zijn uitspraak van 10 maart 2016, ECLI:NL:CRvB:2016:854 zet de Raad de aspecten van het onderwerp verjaring op een rij.
In de kwestie die speelde in die uitspraak kwam de Minister van Defensie begin 2014 erachter dat een ex-medewerker gedurende de periode van januari 2007 tot en met december 2008 en januari 2010 tot en met december 2010 teveel wachtgeld had ontvangen.
De Raad stelde, onder verwijzing naar diverse eerdere uitspraken, dat een bestuursorgaan in een situatie waarin de (gewezen) ambtenaar wist of redelijkerwijs had kunnen weten dat hij te veel ontving, in beginsel hetgeen aan de ambtenaar onverschuldigd is betaald gedurende twee jaar na de dag van uitbetaling kan terugvorderen.
Ingangsdatum terugvorderingstermijn
De Raad stelde vervolgens, eveneens onder verwijzing naar eerdere jurisprudentie, dat de termijn van twee jaar, waarbinnen het bestuursorgaan bevoegd is het te veel betaalde terug te vorderen, in een geval als dit gaat lopen met ingang van de dag na die waarop de benodigde gegevens zijn ontvangen door het bestuursorgaan, aangezien dit pas vanaf deze dag kan vaststellen of en hoeveel te veel is betaald en eerst dan tot terugvordering van het te veel betaalde kan overgaan. De verjaringstermijn van in dit geval twee jaar ging dus begin 2014 lopen en het teveel betaalde in de periode van januari 2007 tot en met december 2008 kon worden teruggevorderd.
Voor zover het moment van betalen niet samenvalt met het moment van bekend worden, is het moment van bekend worden dus cruciaal. Vanaf dat moment start de verjaringstermijn van twee jaar of vijf jaar. Zie ik het goed, dan staat die termijn los van de periode waarop de onverschuldigde betaling betrekking heeft.
Voor de goede orde, ik doel hier op een situatie dat het bestuursorgaan informatie aangereikt krijgt, en daardoor bekend wordt met de vordering uit onverschuldigde betaling. Dus niet op de situatie waarin een bestuursorgaan door de eigen administratie loopt en daardoor bekend raakt met onverschuldigde betalingen van meer dan twee of vijf jaar geleden.
Hoe dan ook, de uitspraak van 10 maart 2016 zet de uitgangspunten mooi op een rij.
Blijft bij mij de vraag hangen hoe het nu zit met die uitspraak van 22 mei 2014. In die uitspraak stelde de Raad toch onder overweging 3.9 dat de onder overweging 3.7 vermelde vaste rechtspraak van de Raad met betrekking tot vanaf 1 juli 2009 genomen terugvorderingsbesluiten niet onverkort gehandhaafd kon worden. Wat is daar de praktische betekenis van? Geen, lijkt mij.
Weliswaar moet voor de mogelijkheid om nog een terugvorderingsbesluit te nemen vanaf 1 juni 2009 aansluiting worden gezocht bij artikel 3:309 van het BW, zie nog eens expliciet de uitspraak van 30 juni 2016, ECLI:NL:CRVB:2016:2528, maar anders dan aanvankelijk wel werd gedacht heeft de periode van twee jaar, die in het BW niet voorkomt, zijn relevantie niet verloren en het moment van ‘bekend worden met’ was ook voor 1 juli 2009 al van belang, zie de uitspraak van 10 maart 2016.
Martijn Steuten
.