Appa-uitkeringen bij arbeidsongeschiktheid van (ex-bestuurders); een onderschat risico

Appa-uitkeringen bij arbeidsongeschiktheid van (ex-bestuurders); een onderschat risico

Appa-uitkeringen bij arbeidsongeschiktheid van (ex-bestuurders); een onderschat risico 150 150 Capra Advocaten

Wat de (financiële) risico’s zijn van ziekte en arbeidsongeschiktheid van werknemers is meestal goed bekend bij werkgevers. Ziekteverzuimcijfers worden regelmatig bekeken en ook worden er bewuste keuzes gemaakt om wel of geen eigen risicodrager te worden voor de WIA. Er zijn verschillende overheidswerkgevers die ervoor hebben gekozen om, ondanks de risico’s daarvan, eigen risicodrager te worden voor de WIA. Een geruststelling is dat dit risico niet geldt bij duurzame en volledige arbeidsongeschiktheid (de IVA-uitkering).

Arbeidsongeschiktheid van een bestuurder

Veel minder bekend zijn de (financiële) risico’s van arbeidsongeschiktheid van een bestuurder, zoals een wethouder of een gedeputeerde. Dat heeft natuurlijk in de eerste plaats te maken met het feit dat het aantal werknemers bij een overheidswerkgever veel groter is dan het aantal bestuurders. In zoverre is het natuurlijk waar dat het minder vaak voorkomt dat een bestuurder (langdurig) arbeidsongeschikt wordt dan een ambtenaar. Dat verklaart ook waarom er vaak veel minder bekend is over de gevolgen die er kunnen zijn als een wethouder of gedeputeerde langdurig arbeidsongeschikt wordt. Hoewel die situatie minder vaak voorkomt, kunnen de financiële gevolgen zeer fors zijn, als het zich wel voordoet. Het kan zijn dat de kosten daarvan dan vele malen groter zijn dan de kosten van de beloning aan de betreffende bestuurder voordat deze ziek werd.

Kosten arbeidsongeschikte bestuurder

Ik heb het dan niet in de eerste plaats over de kosten van doorbetaling van de beloning van een bestuurder in een ziekteperiode tijdens diens benoemingsperiode. Ook daarvoor geldt overigens een geheel ander regime dan voor gewone personeelsleden, zoals volgt uit het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers. Een langdurig arbeidsongeschikte bestuurder zal in ieder geval zelden worden herbenoemd en vroeg of laat aangewezen zijn op een Appa-uitkering. De arbeidsongeschiktheid kan ook ontstaan ten tijde van die uitkering. Als dan blijkt dat er sprake is van een langdurige substantiële arbeidsongeschiktheid kan die uitkering heel lang duren. Anders dan bij het eigen risicodragerschap voor de WIA geldt, komen de kosten daarvan in alle gevallen (ook bij volledige en duurzame arbeidsongeschiktheid) volledig voor rekening van de betreffende overheidswerkgever. Dat kan om zeer forse uitkeringsrechten en -kosten gaan. Dat dit risico weinig bekend is, heeft ook te maken met de onbekendheid met de bijzondere regels in de wet Appa.

Regels van de wet Appa

Dat de wet Appa een bijzonder regime heeft op het terrein van arbeidsongeschiktheid blijkt al meteen uit het feit dat de wet daarvoor een geheel eigen term gebruikt. Arbeidsongeschiktheid heet in de wet Appa ‘invaliditeit’. Dat is een wat ouderwetste term die in het algemene spraakgebruik een andere lading heeft. Alle vormen van arbeidsongeschiktheid om medische redenen vallen daaronder. Ook voor het bepalen van de hoogte en de duur van de uitkering is er een bijzonder en ingewikkeld regime. Het is even ‘doorbijten’ om te ontdekken hoe het precies zit. Ik probeer het kort weer te geven.

Volgens de artikelen 133a en b van de wet Appa bestaat in het geval van gehele of gedeeltelijke invaliditeit van een voormalig bestuurder recht op een ‘voortgezette uitkering’. Die uitkering is in eerste instantie 70% van de bezoldiging bij algemene invaliditeit van 80% of meer, 60% bij invaliditeit van 55% tot 80% en 40% bij invaliditeit van 25% tot 55%. Bij invaliditeit van minder dan 25% is er geen recht op een voortgezette uitkering. De duur van het recht op de eerste periode van de voortgezette uitkering is volgens artikel 133b, lid 3 van de wet Appa afhankelijk van de leeftijd van de voormalig bestuurder, oplopend tot maximaal 6 jaar bij de leeftijd van 58 jaar. Dan zijn we er echter nog niet. De uitkering kan daarna nog veel langer duren, alleen is de hoogte daarvan dan anders. Er geldt daarvoor een ingewikkelde formule. Volgens artikel 133b, lid 4 en 5 blijft het percentage van de uitkering dan hetzelfde maar is het dan niet een percentage van de (voormalige) bezoldiging maar van ‘een bedrag gelijk aan het minimumloon verhoogd met een percentage van het verschil tussen de laatstelijk genoten bezoldigingen het minimumloon.’ De hoogte van dat bedrag is ‘een percentage van 2 maal het aantal verstreken jaren tussen het 15e jaar en de leeftijd van de betrokkene op het tijdstip van voortzetting van de uitkering’.

Als de betrokkene dus 50 jaar is, is het bedrag waarover de uitkering in de tweede periode wordt berekend 2 keer 35 = 70% van het verschil tussen het minimumloon en de bezoldiging. Bij algemene invaliditeit van 80% of meer, wordt het dan dus 70% van dat bedrag. Dat is natuurlijk aanmerkelijk minder dan de eerste periode van de verlengde uitkering. Daar staat tegenover dat de duur van de ‘verlengde voortgezette uitkering’ in principe niet beperkt is. Volgens artikel 133c wordt de voortgezette uitkering steeds voor 3 jaren toegekend maar er kan daarna steeds weer een nieuwe periode aangevraagd worden.

Zeker bij volledige een duurzame arbeidsongeschiktheid zijn de totale uitkeringsrechten en dus ook de kosten daarvan zeer aanzienlijk:
– eerst recht op de ‘gewone Appa-uitkering’ van al snel de maximale termijn van 3 jaar en 2 maanden (eerst 1 jaar 80% daarna 70% van de bezoldiging)
– daarna een periode van maximaal 6 jaar een verlengde uitkering van 70% van de bezoldiging
– daarna nog een verdere verlenging tot aan pensioengerechtigde leeftijd, waarbij de uitkering wel lager is.

Als er dus sprake is van een situatie van langdurige arbeidsongeschiktheid van een voormalig bestuurder, met recht op een Appa-uitkering, zijn er voor beide partijen (de voormalig bestuurder en de overheidswerkgever die de uitkering moet betalen) aanzienlijke belangen in het geding. Het gaat niet alleen om forse financiële risico’s maar als er ook nog eens discussie is over de mate van arbeidsongeschiktheid, kan dat ertoe leiden dat zelfs meerdere malen tot in hoogste instantie daarover geprocedeerd wordt. Een recent voorbeeld daarvan is een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep van 12 augustus 2022, ECLI:NL:CRVB:2022:1861, waarbij het ging om het verzoek om een herziening van een eerdere uitspraak over de verlengde uitkering van 7 januari 2021, ECLI:NL:CRVB:2021:55.

Conclusie

Arbeidsongeschiktheid van voormalig bestuurders met recht op een Appa-uitkering is niet een vraagstuk dat regelmatig voorkomt. Juist als het wel aan de orde is, is het zaak dat er heel goed gekeken wordt naar de kwestie en dat ook de financiële en juridische risico’s tevoren goed worden onderkend. Het eigen risicodragerschap is bij de Appa-uitkeringen geen keus maar een gegeven. Het is wel een keus om voldoende aandacht te hebben voor vraagstukken rond de arbeidsongeschiktheid van voormalig bestuurders. Daar zijn alle betrokkenen mee gediend.

Contact over dit onderwerp

arien Korevaar

Marien Korevaar

Advocaat
Vestiging:
Zwolle
Sector:
Overheid, Onderwijs
Expertteam:
Arbeidsrecht, Ambtenarenrecht, Klokkenluidersregelingen
Telefoon:
038 - 423 54 14
Mobiel:
06 48 17 89 37

Gerelateerd

Grensoverschrijdend gedrag en ernstige verwijtbaarheid 150 150 Capra Advocaten

Grensoverschrijdend gedrag en ernstige verwijtbaarheid

Artikel

lees meer
Wat we kunnen leren van de zaak G. tegen Volt 150 150 Capra Advocaten

Wat we kunnen leren van de zaak G. tegen Volt

Artikel

lees meer
Het beroepsgeheim van de bedrijfsarts volgens de tuchtrechter 150 150 Capra Advocaten

Het beroepsgeheim van de bedrijfsarts volgens de tuchtrechter

Artikel

lees meer
Jurisprudentie Overheid – selectie jaaroverzicht 2021 150 150 Capra Advocaten

Jurisprudentie Overheid – selectie jaaroverzicht 2021

Artikel

lees meer
Rechtspositie bestuurders en politiek verlof 150 150 Capra Advocaten

Rechtspositie bestuurders en politiek verlof

In één ochtend op de hoogte over alles wat u zou moeten weten over de positie van aftredende en nieuw aantredende wethouders en over de gevolgen van het verlenen en aflopen van politiek verlof van ambtenaren.

lees meer
Integriteitsschending? Het belang van goed onderzoek 150 150 Capra Advocaten

Integriteitsschending? Het belang van goed onderzoek

Artikel

lees meer
MeToo versus ook gij 150 150 Capra Advocaten

MeToo versus ook gij

Artikel

lees meer
Noot AB Hoger beroep over een kerstcadeau 150 150 Capra Advocaten

Noot AB Hoger beroep over een kerstcadeau

Artikel

lees meer
Online kennisbijeenkomst – Integriteit in de zorg: de GGD’s 150 150 Capra Advocaten

Online kennisbijeenkomst – Integriteit in de zorg: de GGD’s

4 november 2021

lees meer
Altruïsme of ernstig verwijtbaar handelen? 150 150 Capra Advocaten

Altruïsme of ernstig verwijtbaar handelen?

Artikel

lees meer
Diefstal en mishandeling ≠ diefstal en/of mishandeling 150 150 Capra Advocaten

Diefstal en mishandeling ≠ diefstal en/of mishandeling

Artikel

lees meer
Gastcolumn: Voorkomen is beter dan genezen 150 150 Capra Advocaten

Gastcolumn: Voorkomen is beter dan genezen

Artikel

lees meer
Grensoverschrijdend gedrag in het onderwijs 150 150 Capra Advocaten

Grensoverschrijdend gedrag in het onderwijs

Artikel

lees meer
Integriteit: het belang van het gesprek daarover 150 150 Capra Advocaten

Integriteit: het belang van het gesprek daarover

Artikel

lees meer
Nut en noodzaak van ambtelijke gedragscodes 150 150 Capra Advocaten

Nut en noodzaak van ambtelijke gedragscodes

Artikel

lees meer
Esther van Gaal
Wetsvoorstel Wet bevorderen integriteit en functioneren bestuur 800 533 Capra Advocaten

Wetsvoorstel Wet bevorderen integriteit en functioneren bestuur

Artikel

lees meer
Foute foto’s op je privé telefoon: integer of niet? 150 150 Capra Advocaten

Foute foto’s op je privé telefoon: integer of niet?

Artikel

lees meer
Integriteit en geanonimiseerde verklaringen 150 150 Capra Advocaten

Integriteit en geanonimiseerde verklaringen

Artikel

lees meer
Een handdruk anno 2020: ontslag op staande voet? 150 150 Capra Advocaten

Een handdruk anno 2020: ontslag op staande voet?

Artikel

lees meer
Webinars : Integriteit in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Webinars : Integriteit in de zorg

In drie online webinars verdieping over integriteit in de zorg

lees meer
Toename van arbeidsrechtelijke rechtszaken over ambtenaren 1508 826 Capra Advocaten

Toename van arbeidsrechtelijke rechtszaken over ambtenaren

Blog Publiek Arbeidsrecht

lees meer
Het uitsluiten van een lid van de ondernemingsraad 150 150 Capra Advocaten

Het uitsluiten van een lid van de ondernemingsraad

Artikel

lees meer
Integriteit op de universiteit 150 150 Capra Advocaten

Integriteit op de universiteit

In drie online webinars verdieping over integriteit op de universiteit

lees meer
Integriteit in het onderwijs lastig? 150 150 Capra Advocaten

Integriteit in het onderwijs lastig?

Artikel

lees meer
Niet ieder informatieverzoek is een Wob-verzoek! 150 150 Capra Advocaten

Niet ieder informatieverzoek is een Wob-verzoek!

Artikel

lees meer
Werkgevers, controleer uw gedragscode (en sanctiebeleid)! 150 150 Capra Advocaten

Werkgevers, controleer uw gedragscode (en sanctiebeleid)!

Artikel

lees meer
Update Alcohol- en drugstesten: maak werk van ADM-beleid 150 150 Capra Advocaten

Update Alcohol- en drugstesten: maak werk van ADM-beleid

Artikel

lees meer
Tijdelijke wet digitale beraadslaging en besluitvorming provincies, gemeenten, waterschappen en de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba 150 150 Capra Advocaten

Tijdelijke wet digitale beraadslaging en besluitvorming provincies, gemeenten, waterschappen en de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba

Artikel

lees meer
Integriteit volgens de civiele rechter 150 150 Capra Advocaten

Integriteit volgens de civiele rechter

Artikel

lees meer
Integriteit in tijden van corona 150 150 Capra Advocaten

Integriteit in tijden van corona

Artikel

lees meer
De arbeidsrechtadvocaat als conflictmanager 150 150 Capra Advocaten

De arbeidsrechtadvocaat als conflictmanager

Artikel

lees meer
Integriteit, oftewel het morele kompas 150 150 Capra Advocaten

Integriteit, oftewel het morele kompas

Artikel

lees meer
Integriteit binnen de zorg 150 150 Capra Advocaten

Integriteit binnen de zorg

Artikel

lees meer
Seminar Arbeidsrecht voor het primair en voortgezet onderwijs 150 150 Capra Advocaten

Seminar Arbeidsrecht voor het primair en voortgezet onderwijs

Seminar Arbeidsrecht voor het primair en voortgezet onderwijs

lees meer
Zorgseminar “Welkom arbeidsrecht” 150 150 Capra Advocaten

Zorgseminar “Welkom arbeidsrecht”

Zorgseminar Wnra in de zorg in Utrecht

lees meer
Feitenonderzoeken en privacybescherming 150 150 Capra Advocaten

Feitenonderzoeken en privacybescherming

Artikel

lees meer
Capra Advocaten neemt Integriteit.nl Training & Advies over 150 150 Capra Advocaten

Capra Advocaten neemt Integriteit.nl Training & Advies over

Nieuws

lees meer
Integriteitsanalyse leden en (hoog)heemraden waterschappen 150 150 Capra Advocaten

Integriteitsanalyse leden en (hoog)heemraden waterschappen

Nieuws

lees meer
Integriteitsanalyse besturen provinciale staten 150 150 Capra Advocaten

Integriteitsanalyse besturen provinciale staten

Nieuws

lees meer
Masterclass integriteit en bewustwording voor leidinggevenden in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Masterclass integriteit en bewustwording voor leidinggevenden in de zorg

Masterclass over integriteit voor leidinggevenden in de zorg

lees meer
Over de Wnra, de (concept)cao gemeenten en diefstal 150 150 Capra Advocaten

Over de Wnra, de (concept)cao gemeenten en diefstal

Artikel

lees meer
Masterclass Intimidatie op de werkvloer vanuit arbeidsrechtelijk perspectief 150 150 Capra Advocaten

Masterclass Intimidatie op de werkvloer vanuit arbeidsrechtelijk perspectief

Masterclass over intimidatie op de werkvloer binnen de zorg

lees meer
Cursus Integriteit voor de overheid in het arbeidsrecht 150 150 Capra Advocaten

Cursus Integriteit voor de overheid in het arbeidsrecht

Cursus Integriteit voor overheidswerkgevers

lees meer
Column: Schade ten gevolge van integriteitsonderzoeken 150 150 Capra Advocaten

Column: Schade ten gevolge van integriteitsonderzoeken

Artikel

lees meer
Uitgesproken: Satudarah 150 150 Capra Advocaten

Uitgesproken: Satudarah

Artikel

lees meer
Rechten en verplichtingen van voormalige wethouders 150 150 Capra Advocaten

Rechten en verplichtingen van voormalige wethouders

Artikel

lees meer
Uitgesproken: Frans Naerebout 150 150 Capra Advocaten

Uitgesproken: Frans Naerebout

Artikel

lees meer
Hof: medicijngebruik geen excuus voor vervalsen diploma 150 150 Capra Advocaten

Hof: medicijngebruik geen excuus voor vervalsen diploma

Artikel

lees meer
Risicoanalyse integriteit kandidaat-wethouders 150 150 Capra Advocaten

Risicoanalyse integriteit kandidaat-wethouders

Artikel

lees meer
Column: Zorgvuldigheidseisen bij feitenonderzoeken 150 150 Capra Advocaten

Column: Zorgvuldigheidseisen bij feitenonderzoeken

Artikel

lees meer
Zwijgen is zilver, spreken is goud? 150 150 Capra Advocaten

Zwijgen is zilver, spreken is goud?

Artikel

lees meer
Afspraak is afspraak? Actualiteiten WNT in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Afspraak is afspraak? Actualiteiten WNT in de zorg

Artikel

lees meer
Mag Raad van Toezicht eigen beloning verhogen? 150 150 Capra Advocaten

Mag Raad van Toezicht eigen beloning verhogen?

Artikel

lees meer
In beeld: het ontslagrecht na de normalisering 150 150 Capra Advocaten

In beeld: het ontslagrecht na de normalisering

Artikel

lees meer
De frauderende apotheker en samenloop van rechtsgangen 150 150 Capra Advocaten

De frauderende apotheker en samenloop van rechtsgangen

Artikel

lees meer
Column: Integriteit bij de overheid: een blijvend hot issue 150 150 Capra Advocaten

Column: Integriteit bij de overheid: een blijvend hot issue

Artikel

lees meer
Wat zijn de gevolgen van de Evaluatiewet WNT? 150 150 Capra Advocaten

Wat zijn de gevolgen van de Evaluatiewet WNT?

Artikel

lees meer
Belangenverstrengeling hoogleraar leidt tot strafontslag 150 150 Capra Advocaten

Belangenverstrengeling hoogleraar leidt tot strafontslag

Artikel

lees meer
Oproep aan schoolbesturen: zet integriteit op de agenda 150 150 Capra Advocaten

Oproep aan schoolbesturen: zet integriteit op de agenda

Artikel

lees meer
Column: Alternatieve feitenonderzoeken? 150 150 Capra Advocaten

Column: Alternatieve feitenonderzoeken?

Artikel

lees meer
Governancecode Zorg 2017: goed bestuur in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Governancecode Zorg 2017: goed bestuur in de zorg

Artikel

lees meer
Een vakbekwame zorgcoördinator gaat over de schreef 150 150 Capra Advocaten

Een vakbekwame zorgcoördinator gaat over de schreef

Artikel

lees meer
De integere zorgbestuurder? 150 150 Capra Advocaten

De integere zorgbestuurder?

Artikel

lees meer
Feitenonderzoeken: geen sinecure 150 150 Capra Advocaten

Feitenonderzoeken: geen sinecure

Artikel

lees meer
Principieel is ook een optie, sprak de opportunist 150 150 Capra Advocaten

Principieel is ook een optie, sprak de opportunist

Artikel

lees meer
Wachtgeldgegevens en de Wob 150 150 Capra Advocaten

Wachtgeldgegevens en de Wob

Artikel

lees meer
Niet elke fout is een integriteitsschending 150 150 Capra Advocaten

Niet elke fout is een integriteitsschending

Artikel

lees meer
Een beetje integer … 150 150 Capra Advocaten

Een beetje integer …

Artikel

lees meer
De Wet normering topinkomens en variabele beloningen 150 150 Capra Advocaten

De Wet normering topinkomens en variabele beloningen

Artikel

lees meer
Het bewustwordingsgesprek 150 150 Capra Advocaten

Het bewustwordingsgesprek

Artikel

lees meer
Geslaagde bijeenkomst Voorbij het ambt 150 150 Capra Advocaten

Geslaagde bijeenkomst Voorbij het ambt

Artikel

lees meer
Uitnodiging bijeenkomst 10 april 2014 ‘Voorbij het ambt’ 150 150 Capra Advocaten

Uitnodiging bijeenkomst 10 april 2014 ‘Voorbij het ambt’

Artikel

lees meer
Netwerkbijeenkomsten ‘het ambt van raadslid’ 150 150 Capra Advocaten

Netwerkbijeenkomsten ‘het ambt van raadslid’

Artikel

lees meer
Misbruik van Suwinet wordt aangepakt 150 150 Capra Advocaten

Misbruik van Suwinet wordt aangepakt

Artikel

lees meer
De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan 150 150 Capra Advocaten

De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan

Artikel

lees meer
Een beetje meer integer graag! 150 150 Capra Advocaten

Een beetje meer integer graag!

Artikel

lees meer
Leidt loonbeslag tot strafontslag? 150 150 Capra Advocaten

Leidt loonbeslag tot strafontslag?

Artikel

lees meer
De arbeidsongeschikte politieke ambtsdrager 150 150 Capra Advocaten

De arbeidsongeschikte politieke ambtsdrager

Artikel

lees meer
Lidmaatschap Hells Angels en Satudara reden voor ontslag? 150 150 Capra Advocaten

Lidmaatschap Hells Angels en Satudara reden voor ontslag?

Artikel

lees meer
Onrechtmatig verkregen bewijs 150 150 Capra Advocaten

Onrechtmatig verkregen bewijs

Artikel

lees meer
Integriteit overkomt je 150 150 Capra Advocaten

Integriteit overkomt je

Artikel

lees meer
De voorbeeldfunctie van de bestuurder 150 150 Capra Advocaten

De voorbeeldfunctie van de bestuurder

Artikel

lees meer
De (niet) terugkerende wethouder 150 150 Capra Advocaten

De (niet) terugkerende wethouder

Artikel

lees meer
Integriteit, een blijvend actueel onderwerp 150 150 Capra Advocaten

Integriteit, een blijvend actueel onderwerp

Artikel

lees meer
Appels 150 150 Capra Advocaten

Appels

Artikel

lees meer
Wijzigingen rechtspositie politieke ambtsdragers 150 150 Capra Advocaten

Wijzigingen rechtspositie politieke ambtsdragers

Artikel

lees meer
Ontzeggen afscheidsreceptie na ontslag is Awb-besluit 150 150 Capra Advocaten

Ontzeggen afscheidsreceptie na ontslag is Awb-besluit

Artikel

lees meer
Klokkenluiden of onrechtmatig lekken 150 150 Capra Advocaten

Klokkenluiden of onrechtmatig lekken

Artikel

lees meer

Blijf op de hoogte

Blijf op de hoogte over ontwikkelingen, interessante jurisprudentie en wetswijzigingen op het gebied van arbeidsverhoudingen binnen de sectoren overheid, onderwijs en zorg. Selecteer welke nieuwsbrieven u wilt ontvangen en wij houden u op de hoogte.

Vestiging Den Haag
Laan Copes van Cattenburch 56
2585 GC Den Haag
Telefoon 070-364 81 02
Fax 070-361 78 47
denhaag@capra.nl

Vestiging ‘s-Hertogenbosch
Bastion Vught 1
5211 CZ ‘s-Hertogenbosch
Telefoon 073-613 13 45
Fax 073-614 82 16
s-hertogenbosch@capra.nl

Vestiging Zwolle
Terborchstraat 12
8011 GG Zwolle
Telefoon 038-423 54 14
Fax 038-423 47 84
zwolle@capra.nl

Vestiging Maastricht
Spoorweglaan 7
6221 BS Maastricht
Telefoon 043-7 600 600
Fax 043-7 600 609
maastricht@capra.nl