Wangedrag van de ambtenaar

Wangedrag van de ambtenaar

Wangedrag van de ambtenaar 150 150 Capra Advocaten

Het kan iedere overheidswerkgever overkomen, wangedrag van een ambtenaar. In het klassieke ambtenarenrecht – tot het moment van de normalisering op alle ambtenaren van toepassing – kon wangedrag onder meer leiden tot ontslag wegens plichtsverzuim.

Het behoeft geen verdere toelichting dat sinds de normalisering het grootste deel van de ambtenaren onder het civiele arbeidsrecht valt. Voor die ambtenaren is ontslag wegens disfunctioneren soms mogelijk. Veelal is de overheidswerkgever echter aangewezen op de ontslaggrond verwijtbaar handelen (e-grond) of op het ontslag op staande voet.

De Woo-misbruik-ambtenaar

Begin dit jaar nog is een ontslag op staande voet in stand gebleven bij de kantonrechter Haarlem. Het ging om een gemeenteambtenaar die naast zijn werk de onderneming AppjectWOZ b.v. had opgericht. De naam van de onderneming suggereert activiteiten op het gebied van WOZ-kwesties. Niets is minder waar. Vanuit die onderneming bestookte de gemeenteambtenaar tientallen verschillende gemeenten met herinneringen voor zogenaamd ingediende verzoeken op grond van de Wet open overheid (Woo). Na de nodige ophef onder verschillende gemeenten, is men tot de ontdekking gekomen dat de betreffende ambtenaar verantwoordelijk moet zijn geweest voor de ontstane onrust. De ambtenaar is uiteindelijk op staande voet ontslagen.

De kantonrechter constateert onder andere dat de gemeenteambtenaar tegenstrijdige stellingen inneemt en de ontstane onduidelijkheid over zijn handelen niet wegneemt. De kantonrechter komt zelfs tot de slotsom dat sprake is van valsheid in geschrifte. Los daarvan is de ambtenaar verantwoordelijk voor het ontstaan van een hoop commotie in gemeenteland. De kantonrechter constateert dat het vertrouwen in de ambtenaar verloren is gegaan, door zijn gebrek aan transparantie en het niet nemen van verantwoordelijkheid. De kantonrechter wijst op het belang van betrouwbaarheid en integriteit. Maatstaven waaraan een goed ambtenaar moet voldoen, maar waar het deze gemeenteambtenaar aan ontbreekt. Het ontslag op staande voet is in stand gebleven.

Ontslag op staande voet of ontbinding vanwege verwijtbaar handelen

Als wangedrag van de ambtenaar de beëindiging van de arbeidsovereenkomst noodzakelijk maakt, dan is de overheidswerkgever veelal aangewezen op de keuze om ontslag op staande voet te geven óf de kantonrechter te verzoeken de arbeidsovereenkomst met de ambtenaar te ontbinden vanwege verwijtbaar handelen (e-grond).

Het meest in het oog springende verschil tussen de twee ontslagroutes is dat het ontslag op staande voet onverwijld moet worden gegeven. Die onverwijldheid brengt mee dat de werkgever het ontslag zo spoedig mogelijk verleent, wat in de praktijk doorgaans betekent hóóguit binnen enkele dagen. Daarin moet worden gerekend vanaf het moment dat de werkgever bekend raakt met de dringende reden(en) waarop het ontslag op staande voet berust. Die zeer korte tussenliggende periode kan de werkgever gebruiken voor onderzoek, het horen van de ambtenaar, intern overleg en/of het inwinnen van juridisch advies. Steeds zal alle voortvarendheid erin moeten blijven.

De snelheid waarmee bij het ontslag op staande voet moet worden gehandeld, maakt het soms spannend. Tegelijkertijd zorgt het ervoor dat de arbeidsovereenkomst direct eindigt en dat de ambtenaar het procesinitiatief draagt. Hij zal de kantonrechter moeten verzoeken het ontslag te vernietigen. De werkgever kan dan een (voorwaardelijk) ontbindingsverzoek indienen. Bij een reguliere ontbindingsprocedure op de e-grond, ligt het procesinitiatief bij de werkgever. Die zal de kantonrechter moeten opzoeken en de arbeidsovereenkomst blijft in stand totdat de kantonrechter deze ontbindt.

Eigenrisicodragerschap voor de WW

Voor de werkgever die eigenrisicodrager is voor de Werkloosheidswet (WW) is het ontslag op staande voet het meest comfortabel, uiteraard als het ontslag in stand blijft. De kans is dan zeer groot dat de aanspraak op een WW-uitkering er niet is. In een ontbindingsprocedure op de e-grond heeft de eigenrisicodrager er een groot belang bij dat de kantonrechter niet enkel verwijtbaar handelen aanneemt, maar ook ernstig verwijtbaar handelen. Dat vergemakkelijkt de toets van het UWV en vergroot de kans aanzienlijk dat geen aanspraak op een WW-uitkering bestaat.

De rechtspraak op het gebied van ontslag bij wangedrag van ambtenaren blijft onverminderd in beweging. Reden te meer waarom de Capra Academie op 23 mei 2024 de cursus Ambtelijk wangedrag, de ‘e-grond’ en ‘ontslag op staande voet’ organiseert. Tijdens deze cursus komen de ontslagroutes uitvoerig aan bod en worden tips en handvatten voor de praktijk meegegeven voor situatie van ambtelijk wangedrag. Van waarschuwing tot ontslag, komen de verschillende manieren waarop de overheidswerkgever kan handelen bij wangedrag aan bod. Uiteraard worden de (soms best smeuïge) actualiteiten op dit gebied besproken, zodat de cursisten aan het einde van de dag weer helemaal up-to-date zijn op dit gebied.

De cursus wordt live gegeven in Utrecht en wordt halverwege de dag onderbroken door een aangename lunch.

Cursus: Ambtelijk wangedrag, de ‘e-grond’ en ‘ontslag op staande voet’ (23 mei 2024)

Het optreden van de overheidswerkgever in geval van verwijtbaar handelen door een ambtenaar luistert nauw. Aan de orde komt wanneer verwijtbaar handelen tot maatregelen en rechtspositionele gevolgen kan leiden, zoals schorsing, bestraffing op grond van de cao of ontslag (zo nodig zelfs op staande voet). Hoe moet dan worden gehandeld als éérst nog onderzoek moet worden verricht en hoe verhoudt zich dat met het vereiste voortvarend handelen van de overheidswerkgever? De juridische (on)mogelijkheden worden aan de hand van een praktische casus besproken tijdens deze cursus, waarbij de meest actuele rechtspraak ook wordt besproken en verstrekt.

In twee dagdelen brengt Vincent Stavleu u op 23 mei a.s. op de hoogte van de meest actuele juridische haken en ogen aan het disciplinair optreden als overheidswerkgever en worden handvatten gegeven om direct te handelen in geval van ambtelijk wangedrag.

Contact over dit onderwerp

Vincent Stavleu - Capra Advocaten

Vincent Stavleu

Advocaat
Vestiging:
Den Haag
Sector:
Overheid,
Expertteam:
,
Telefoon:
070 - 364 81 02
Mobiel:
06 59 89 93 79

Gerelateerd

Grensoverschrijdend gedrag binnen het ziekenhuis 150 150 Capra Advocaten

Grensoverschrijdend gedrag binnen het ziekenhuis

Artikel

lees meer
Een nieuwe cao voor de provincies! 150 150 Capra Advocaten

Een nieuwe cao voor de provincies!

Artikel

lees meer
Nieuwe regeling aanspraken dienstongevallen veiligheidsregio’s 150 150 Capra Advocaten

Nieuwe regeling aanspraken dienstongevallen veiligheidsregio’s

Artikel

lees meer

Blijf op de hoogte

Blijf op de hoogte over ontwikkelingen, interessante jurisprudentie en wetswijzigingen op het gebied van arbeidsverhoudingen binnen de sectoren overheid, onderwijs en zorg. Selecteer welke nieuwsbrieven u wilt ontvangen en wij houden u op de hoogte.

Vestiging Den Haag
Laan Copes van Cattenburch 56
2585 GC Den Haag
Telefoon 070-364 81 02
Fax 070-361 78 47
denhaag@capra.nl

Vestiging ‘s-Hertogenbosch
Bastion Vught 1
5211 CZ ‘s-Hertogenbosch
Telefoon 073-613 13 45
Fax 073-614 82 16
s-hertogenbosch@capra.nl

Vestiging Zwolle
Terborchstraat 12
8011 GG Zwolle
Telefoon 038-423 54 14
Fax 038-423 47 84
zwolle@capra.nl

Vestiging Maastricht
Spoorweglaan 7
6221 BS Maastricht
Telefoon 043-7 600 600
Fax 043-7 600 609
maastricht@capra.nl