Samenwerking en de gewijzigde Wgr

Samenwerking en de gewijzigde Wgr

Samenwerking en de gewijzigde Wgr 150 150 Capra Advocaten
image_pdf

De afgelopen jaren zijn gemeenten al op veel manieren en met betrekking tot veel (uitvoerende) taken gaan samenwerken, bijvoorbeeld in het kader van de afvalinzameling- en verwerking, belastinginning, groenvoorziening et cetera. Ook ten behoeve van de grote 3D-operatie (de overheveling van taken/verandering van taken op de gebieden van zorg, welzijn, werk en inkomen) werken gemeenten met elkaar samen.

Gewijzigde Wgr

Aangezien samenwerken tussen gemeenten (en andere overheden) voorlopig niet van de baan zal zijn, is het positief te noemen dat (naar verwachting) in januari 2015 de gewijzigde Wgr in werking treedt. Op 8 juli 2014 heeft de Eerste Kamer ingestemd met het wetsvoorstel ‘Wijziging Wet gemeenschappelijke regelingen in verband met onder andere de dualisering van het gemeente- en provinciebestuur en de invoering van een bedrijfsvoeringsorganisatie met rechtspersoonlijkheid’. De gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr)is op 12 augustus 2014 gepubliceerd in het Staatsblad (Stb. 2014, 306).

Met de gewijzigde Wgr verandert er het een en ander. Zo is de invloed van de gemeenteraden op de begroting en de jaarrekening van het openbaar lichaam en het gemeenschappelijk orgaan bijvoorbeeld versterkt. De artikelen over (de samenstelling van) het algemeen bestuur zijn aangevuld of aangepast. De vangnetbepaling (artikel 33 Wgr en 136 Wgr) verdwijnt. De Wgr behelst thans een zelfstandige regeling van het openbaar lichaam. Verwijzing naar gemeentewettelijke regels van vóór de dualisering is niet meer aan de orde. Er is ook een nieuwe samenwerkingsvorm geïntroduceerd; de bedrijfsvoeringsorganisatie. Hierover heeft mijn collega Sjoerd Richters al eerder meer uitgebreid geschreven. De bedrijfsvoeringsorganisatie is een nieuwe, lichte samenwerkingsvorm, waarbij geen compleet openbaar lichaam hoeft te worden opgetuigd. Het orgaan beschikt wel over rechtspersoonlijkheid. Dat de Wgr een stuk makkelijker leesbaar is geworden, is prettig.

De VNG heeft zich positief uitgelaten over de gewijzigde Wgr. De VNG stelt onder meer dat de mogelijkheden om praktisch samen te werken zijn verruimd (door onder andere de toevoeging van enkele dualistische elementen), er sprake is van duidelijke sturing en verantwoording en een vereenvoudiging van de wet.

De gewijzigde Wgr in de praktijk

Het is nog wel de vraag hoeveel er in de praktijk gebruikt gemaakt gaat worden van de gewijzigde Wgr. Gemeenten die willen samenwerken zoeken ook regelmatig naar een vorm van samenwerking zonder toepassing van de Wgr. De mogelijkheden in de nieuwe Wgr zullen hierin misschien enige verandering brengen. Daarnaast zijn er in het kader van de samenwerking ook andere aspecten die een rol kunnen spelen bij de vraag of er wordt samengewerkt en zo ja, op welke wijze de samenwerking ingevuld kan worden. Een voorbeeld is de btw-problematiek.

Btw-plicht

Kort gezegd ziet het op het volgende. Als samenwerkingsverbanden op duurzame basis diensten verlenen tegen vergoeding aan gemeenten, geldt er in beginsel een btw-plicht. Deze btw vormt een extra kostenpost voor gemeenten, voor zover de dienstverlening ziet op van btw vrijgestelde prestaties van de gemeenten. Dit is immers een kostenpost die niet aan de orde is, indien niet wordt samengewerkt. Gemeenten ondervinden dus nadelige effecten van btw-heffing in de situaties dat er geen recht bestaat op compensatie bij het btw-compensatiefonds (‘activiteiten als overheid’), of de btw niet doorgeschoven kan worden aan de gemeenten. De VNG heeft afgelopen zomer de btw-problematiek (nog eens) aangekaart bij de staatssecretaris van Financiën. Als voorbeelden zijn aan de orde geweest de samenwerking door middel van het bestuursmodel, de centrumgemeente, of shared service centers. De staatssecretaris heeft in een brief van 31 oktober jl., heel kort gezegd geantwoord dat gemeenten die bepaalde taken gezamenlijk uitvoeren meer btw betalen aan het Rijk dan gemeenten die deze taken in eigen beheer blijven uitvoeren. Gelet op de EU-regelgeving, is hier echter niets aan te doen, aldus de staatssecretaris (reikwijdte koepelvrijstelling). Verruimen van het btw-compensatiefonds is volgens de staatssecretaris geen optie, omdat dit tot concurrentieverstoring leidt.

 

Netwerkbijeenkomst over bestuurlijke samenwerking

Capra denkt graag met u mee over de totstandkoming, instandhouding en/of beëindiging van samenwerkingsverbanden in al haar juridische facetten. Op 29 januari 2015 organiseert Capra s-Gravenhage een netwerkbijeenkomst waarbij bestuurlijke samenwerking in het middelpunt staat. U kunt zich hier aanmelden voor deze (gratis) bijeenkomst.

Fatou Tevette

Contact over dit onderwerp

Fatou Tevette

Fatou Tevette

Advocaat
Vestiging:
Den Haag
Sector:
Overheid
Expertteam:
Arbeidsrecht, Ambtenarenrecht, Algemene verordening gegevensbescherming, Wet openbaarheid van bestuur
Telefoon:
070 - 364 81 02
Mobiel:
06 18 50 10 61

Gerelateerd

De gevolgen van de Wnra voor privatiseren en deprivatiseren 150 150 Capra Advocaten

De gevolgen van de Wnra voor privatiseren en deprivatiseren

Artikel

lees meer
Zorg, onderwijs en ambtenaar? 150 150 Capra Advocaten

Zorg, onderwijs en ambtenaar?

Artikel

lees meer
Het overgangsrecht van de Wgr 150 150 Capra Advocaten

Het overgangsrecht van de Wgr

Artikel

lees meer
Wet aanpak schijnconstructies (WAS) 150 150 Capra Advocaten

Wet aanpak schijnconstructies (WAS)

Artikel

lees meer
GR-scan 150 150 Capra Advocaten

GR-scan

Nieuws

lees meer
Samenwerking en de gewijzigde Wgr 150 150 Capra Advocaten

Samenwerking en de gewijzigde Wgr

Artikel

lees meer
Het primaat van de politiek 150 150 Capra Advocaten

Het primaat van de politiek

Artikel

lees meer
Vormen van samenwerking op bedrijfsvoeringstaken (PIOFACH) 150 150 Capra Advocaten

Vormen van samenwerking op bedrijfsvoeringstaken (PIOFACH)

Artikel

lees meer
Bestuurlijke samenwerking: structure follows strategy 150 150 Capra Advocaten

Bestuurlijke samenwerking: structure follows strategy

Artikel

lees meer
De samenwerkende overheid 150 150 Capra Advocaten

De samenwerkende overheid

Artikel

lees meer
Het Model Sociaal Statuut: een kritische noot 150 150 Capra Advocaten

Het Model Sociaal Statuut: een kritische noot

Artikel

lees meer
Over Capra Maastricht en bestuurlijke samenwerking 150 150 Capra Advocaten

Over Capra Maastricht en bestuurlijke samenwerking

Artikel

lees meer
Werk, zorg en jeugd 150 150 Capra Advocaten

Werk, zorg en jeugd

Artikel

lees meer
Capra Maastricht: de eerste ervaringen 150 150 Capra Advocaten

Capra Maastricht: de eerste ervaringen

Artikel

lees meer
Het politiek primaat in de zin van artikel 46d WOR 150 150 Capra Advocaten

Het politiek primaat in de zin van artikel 46d WOR

Artikel

lees meer

Blijf op de hoogte

Onze nieuwsbrief Capra Concreet verschijnt ongeveer 10 keer per jaar. In de nieuwsbrief houden wij u op de hoogte over ontwikkelingen op het gebied van arbeidsverhoudingen binnen de sectoren overheid, onderwijs en zorg. In de Capra Concreet leest u over interessante jurisprudentie en wetswijzigingen op het gebied van het ambtenarenrecht, arbeidsrecht, bestuurlijke samenwerking en andere actuele thema’s die voor u van belang kunnen zijn.

Vestiging Den Haag
Laan Copes van Cattenburch 56
2585 GC ‘s-Gravenhage
Telefoon 070-364 81 02
Fax 070-361 78 47
s-gravenhage@capra.nl

Vestiging ‘s-Hertogenbosch
Bastion Vught 1
5211 CZ ‘s-Hertogenbosch
Telefoon 073-613 13 45
Fax 073-614 82 16
s-hertogenbosch@capra.nl

Vestiging Zwolle
Terborchstraat 12
8011 GG Zwolle
Telefoon 038-423 54 14
Fax 038-423 47 84
zwolle@capra.nl

Vestiging Maastricht
Spoorweglaan 7
6221 BS Maastricht
Telefoon 043-7 600 600
Fax 043-7 600 609
maastricht@capra.nl