Integriteit overkomt je

Integriteit overkomt je

Integriteit overkomt je 150 150 Capra Advocaten
image_pdf

De afgelopen dagen heeft het begrip bestuurlijke integriteit weer verschillende malen de kranten en het nieuws gehaald. Alsof er iets heel nieuws onder de zon is, wordt door de pers gemeld dat raadsleden en bestuurders geschokt hebben gereageerd op de uitkomsten van integriteitsonderzoeken. Is het dan zo slecht gesteld met die integriteit van de gemiddelde volksvertegenwoordiger of bestuurder in Nederland?

Naar mijn stellige overtuiging valt het met bewuste integriteitsschendingen in Nederland, zeker waar er een democratisch gekozen volksvertegenwoordiging is die dagelijkse besturen op functioneren kan controleren, eigenlijk wel mee. Mag ik de diverse onderzoeken en rapportages geloven, dan is het met de bestuurlijke integriteit bij die instellingen (onderwijs, zorg) die niet direct gecontroleerd worden door een gekozen volksvertegenwoordiging, wel wat zorgelijker gesteld. Als dat nu zo is, dan zou daar de conclusie uit getrokken kunnen worden dat controle op integriteit (een monitor vanuit de samenleving hierop dus) lijkt te werken, in elk geval een functie heeft.

Ik zei het al, voor zover ik dat kan overzien, valt het met bewuste integriteitsschendingen wel mee. Wat volksvertegenwoordigers en leden van dagelijkse besturen zich echter vaak onvoldoende realiseren, is dat integriteit je kan “overkomen”. Eer je het als gemotiveerd, goedwillend en hardwerkend politicus weet, kom je in de schemerzone van de schijn van belangenverstrengeling terecht. Dit is ook verklaarbaar. Mensen die een politieke ambitie hebben, hebben hiermee ook impliciet de wens om de samenleving te dienen. Zij zijn vaak niet alleen politiek in gemeenteraad, provinciale staten of in hun dagelijkse besturen actief, maar vullen ook verschillende andere rollen in die samenleving die zij vertegenwoordigen. Dit nu brengt het risico van een rolvermenging met zich, en daarmee is dus ook direct het risico gecreëerd van belangenverstrengeling. Als dan in aanmerking wordt genomen dat de schijn van belangenverstrengeling in beginsel (zeker in ambtelijke verhoudingen, waarbij het creëren van de schijn van belangenverstrengeling zelfs kan leiden tot strafontslag), kan leiden tot de conclusie dat er sprake is van een integriteitsschending, kan de conclusie dan ook niet anders luiden dan dat met de keuze voor een politiek ambt dus ook een behoorlijk risico wordt gelopen.

“Integriteit overkomt je”.
Ik gaf het net al aan. Het zijn niet zozeer de bewuste integriteitsschendingen, maar telkenmale die situaties waar gekozen moet worden tussen verschillende loyaliteiten.

Treedt een lid van een gemeenteraad als die in het kader van een subsidievraagstuk moet kiezen voor de vraag welke sportclub gesubsidieerd moet worden, de volleybalclub of de voetbalclub, waarvan hij voorzitter is, op als volksvertegenwoordiger of als belangenbehartiger? Mag hij überhaupt keuzes hierin maken, of maakt hij zich schuldig aan de schijn van belangenverstrengeling als hij de voorkeur voor een voetbalclub uitspreekt? Ook als deze keuze wellicht alleszins legitiem is te achten? Moet van de volksvertegenwoordiger verwacht worden dat hij in dat soort omstandigheden terughoudendheid betracht en aan beraadslagen niet deelneemt? In dit soort discussies zie je met enige regelmaat dus de vraag oppoppen, om een lelijk nieuw Nederlands woord te gebruiken, of er al dan niet sprake is van een integriteitsschending.

Deze discussies komen vele malen vaker voor dan situaties waarbij er sprake is van een doelbewuste zelfverrijking, corruptie of ander verwijtbaar handelen, waarbij zelfbevoordeling of bevoordeling van gelieerde derden een rol speelt. Een strafrechtelijke benadering, zoals door menigeen bepleit, werkt dan niet. Er is simpelweg geen rol voor de rechter weggelegd.

Dit nu constaterend, dient de vraag beantwoord te worden hoe voor volksvertegenwoordigers het risico van het trappen in de valkuil van een integriteitsschending voorkomen kan worden. De kernwoorden hierin zijn het creëren van besef van de positie en de daarbij behorende risico’s, alsook inzicht in de wijze waarop gehandeld moet worden indien een loyaliteitsconflict, daarmee het risico van belangenverstrengeling en een integriteitsschending, dreigt. Transparantie en goede procedures lijken dan kernbegrippen. Toverwoorden zijn het echter niet.

Contact over dit onderwerp

Teaser Medezeggenschap

Onze mensen

Heeft u vragen en/of opmerkingen neem dan contact op met een van onze specialisten!
Naar contact

Gerelateerd

Feitenonderzoeken en privacybescherming 150 150 Capra Advocaten

Feitenonderzoeken en privacybescherming

Artikel

lees meer
Capra Advocaten neemt Integriteit.nl Training & Advies over 150 150 Capra Advocaten

Capra Advocaten neemt Integriteit.nl Training & Advies over

Nieuws

lees meer
Integriteitsanalyse leden en (hoog)heemraden waterschappen 150 150 Capra Advocaten

Integriteitsanalyse leden en (hoog)heemraden waterschappen

Nieuws

lees meer
Integriteitsanalyse besturen provinciale staten 150 150 Capra Advocaten

Integriteitsanalyse besturen provinciale staten

Nieuws

lees meer
Masterclass integriteit en bewustwording voor leidinggevenden in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Masterclass integriteit en bewustwording voor leidinggevenden in de zorg

Masterclass over integriteit voor leidinggevenden in de zorg

lees meer
Over de Wnra, de (concept)cao gemeenten en diefstal 150 150 Capra Advocaten

Over de Wnra, de (concept)cao gemeenten en diefstal

Artikel

lees meer
Masterclass Intimidatie op de werkvloer vanuit arbeidsrechtelijk perspectief 150 150 Capra Advocaten

Masterclass Intimidatie op de werkvloer vanuit arbeidsrechtelijk perspectief

Masterclass over intimidatie op de werkvloer binnen de zorg

lees meer
Cursus Integriteit 150 150 Capra Advocaten

Cursus Integriteit

Cursus van 1 dagdeel

lees meer
Column: Schade ten gevolge van integriteitsonderzoeken 150 150 Capra Advocaten

Column: Schade ten gevolge van integriteitsonderzoeken

Artikel

lees meer
Uitgesproken: Satudarah 150 150 Capra Advocaten

Uitgesproken: Satudarah

Artikel

lees meer
Een veilige schoolomgeving? Twee uitspraken 150 150 Capra Advocaten

Een veilige schoolomgeving? Twee uitspraken

Artikel

lees meer
Uitgesproken: Frans Naerebout 150 150 Capra Advocaten

Uitgesproken: Frans Naerebout

Artikel

lees meer
Bestuurlijke integriteit bij BNR Nieuwsradio 150 150 Capra Advocaten

Bestuurlijke integriteit bij BNR Nieuwsradio

Artikel

lees meer
Hof: medicijngebruik geen excuus voor vervalsen diploma 150 150 Capra Advocaten

Hof: medicijngebruik geen excuus voor vervalsen diploma

Artikel

lees meer
Risicoanalyse integriteit kandidaat-wethouders 150 150 Capra Advocaten

Risicoanalyse integriteit kandidaat-wethouders

Artikel

lees meer
Column: Zorgvuldigheidseisen bij feitenonderzoeken 150 150 Capra Advocaten

Column: Zorgvuldigheidseisen bij feitenonderzoeken

Artikel

lees meer
Zwijgen is zilver, spreken is goud? 150 150 Capra Advocaten

Zwijgen is zilver, spreken is goud?

Artikel

lees meer
Verstoorde verhoudingen, toch geen ontslag 150 150 Capra Advocaten

Verstoorde verhoudingen, toch geen ontslag

Artikel

lees meer
In beeld: het ontslagrecht na de normalisering 150 150 Capra Advocaten

In beeld: het ontslagrecht na de normalisering

Artikel

lees meer
Vertrouwen is goed… 150 150 Capra Advocaten

Vertrouwen is goed…

Artikel

lees meer
De frauderende apotheker en samenloop van rechtsgangen 150 150 Capra Advocaten

De frauderende apotheker en samenloop van rechtsgangen

Artikel

lees meer
Zorg, onderwijs en ambtenaar? 150 150 Capra Advocaten

Zorg, onderwijs en ambtenaar?

Artikel

lees meer
Column: Integriteit bij de overheid: een blijvend hot issue 150 150 Capra Advocaten

Column: Integriteit bij de overheid: een blijvend hot issue

Artikel

lees meer
Belangenverstrengeling hoogleraar leidt tot strafontslag 150 150 Capra Advocaten

Belangenverstrengeling hoogleraar leidt tot strafontslag

Artikel

lees meer
Oproep aan schoolbesturen: zet integriteit op de agenda 150 150 Capra Advocaten

Oproep aan schoolbesturen: zet integriteit op de agenda

Artikel

lees meer
Column: Alternatieve feitenonderzoeken? 150 150 Capra Advocaten

Column: Alternatieve feitenonderzoeken?

Artikel

lees meer
Governancecode Zorg 2017: goed bestuur in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Governancecode Zorg 2017: goed bestuur in de zorg

Artikel

lees meer
Een vakbekwame zorgcoördinator gaat over de schreef 150 150 Capra Advocaten

Een vakbekwame zorgcoördinator gaat over de schreef

Artikel

lees meer
De integere zorgbestuurder? 150 150 Capra Advocaten

De integere zorgbestuurder?

Artikel

lees meer
Integriteit in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Integriteit in de zorg

Artikel

lees meer
De schijn van belangenverstrengeling in het onderwijs 150 150 Capra Advocaten

De schijn van belangenverstrengeling in het onderwijs

Artikel

lees meer
Feitenonderzoeken: geen sinecure 150 150 Capra Advocaten

Feitenonderzoeken: geen sinecure

Artikel

lees meer
Niet elke fout is een integriteitsschending 150 150 Capra Advocaten

Niet elke fout is een integriteitsschending

Artikel

lees meer
Een beetje integer … 150 150 Capra Advocaten

Een beetje integer …

Artikel

lees meer
Genormaliseerde integriteitsdiscussie 150 150 Capra Advocaten

Genormaliseerde integriteitsdiscussie

Artikel

lees meer
Fraude op school- let op de onverwijlde mededeling! 150 150 Capra Advocaten

Fraude op school- let op de onverwijlde mededeling!

Artikel

lees meer
Surfen onder werktijd 150 150 Capra Advocaten

Surfen onder werktijd

Artikel

lees meer
Het bewustwordingsgesprek 150 150 Capra Advocaten

Het bewustwordingsgesprek

Artikel

lees meer
Netwerkbijeenkomsten ‘het ambt van raadslid’ 150 150 Capra Advocaten

Netwerkbijeenkomsten ‘het ambt van raadslid’

Artikel

lees meer
Misbruik van Suwinet wordt aangepakt 150 150 Capra Advocaten

Misbruik van Suwinet wordt aangepakt

Artikel

lees meer
Een onkreukbaar openbaar bestuur 150 150 Capra Advocaten

Een onkreukbaar openbaar bestuur

Artikel

lees meer
De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan 150 150 Capra Advocaten

De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan

Artikel

lees meer
Een beetje meer integer graag! 150 150 Capra Advocaten

Een beetje meer integer graag!

Artikel

lees meer
Leidt loonbeslag tot strafontslag? 150 150 Capra Advocaten

Leidt loonbeslag tot strafontslag?

Artikel

lees meer
Lidmaatschap Hells Angels en Satudara reden voor ontslag? 150 150 Capra Advocaten

Lidmaatschap Hells Angels en Satudara reden voor ontslag?

Artikel

lees meer
Onrechtmatig verkregen bewijs 150 150 Capra Advocaten

Onrechtmatig verkregen bewijs

Artikel

lees meer
Integriteit overkomt je 150 150 Capra Advocaten

Integriteit overkomt je

Artikel

lees meer
Het COA en de CAO 150 150 Capra Advocaten

Het COA en de CAO

Artikel

lees meer
De voorbeeldfunctie van de bestuurder 150 150 Capra Advocaten

De voorbeeldfunctie van de bestuurder

Artikel

lees meer
Integriteit, een blijvend actueel onderwerp 150 150 Capra Advocaten

Integriteit, een blijvend actueel onderwerp

Artikel

lees meer
Appels 150 150 Capra Advocaten

Appels

Artikel

lees meer
Ontzeggen afscheidsreceptie na ontslag is Awb-besluit 150 150 Capra Advocaten

Ontzeggen afscheidsreceptie na ontslag is Awb-besluit

Artikel

lees meer
Heimelijk cameratoezicht 150 150 Capra Advocaten

Heimelijk cameratoezicht

Artikel

lees meer
Klokkenluiden of onrechtmatig lekken 150 150 Capra Advocaten

Klokkenluiden of onrechtmatig lekken

Artikel

lees meer
Verbod op verrichten nevenfunctie 150 150 Capra Advocaten

Verbod op verrichten nevenfunctie

Artikel

lees meer

Blijf op de hoogte

Onze nieuwsbrief Capra Concreet verschijnt ongeveer 10 keer per jaar. In de nieuwsbrief houden wij u op de hoogte over ontwikkelingen op het gebied van arbeidsverhoudingen binnen de sectoren overheid, onderwijs en zorg. In de Capra Concreet leest u over interessante jurisprudentie en wetswijzigingen op het gebied van het ambtenarenrecht, arbeidsrecht, bestuurlijke samenwerking en andere actuele thema’s die voor u van belang kunnen zijn.

Vestiging Den Haag
Laan Copes van Cattenburch 56
2585 GC ‘s-Gravenhage
Telefoon 070-364 81 02
Fax 070-361 78 47
s-gravenhage@capra.nl

Vestiging ‘s-Hertogenbosch
Bastion Vught 1
5211 CZ ‘s-Hertogenbosch
Telefoon 073-613 13 45
Fax 073-614 82 16
s-hertogenbosch@capra.nl

Vestiging Zwolle
Terborchstraat 12
8011 GG Zwolle
Telefoon 038-423 54 14
Fax 038-423 47 84
zwolle@capra.nl

Vestiging Maastricht
Spoorweglaan 7
6221 BS Maastricht
Telefoon 043-7 600 600
Fax 043-7 600 609
maastricht@capra.nl