Mag iedere ziekenhuismedewerker het patiëntendossier van Barbie inzien?

Mag iedere ziekenhuismedewerker het patiëntendossier van Barbie inzien?

Mag iedere ziekenhuismedewerker het patiëntendossier van Barbie inzien? 150 150 Capra Advocaten
image_pdf

Mijn collega Jacobien Frederix-Gianotten heeft eerder in een artikel de vraag besproken of inzage in een elektronisch patiëntendossier (EPD) reden is voor een ontslag op staande voet. Het EPD blijkt een aantrekkende werking te hebben. De zeer recente discussie rondom het inzien van het patiëntendossier van een Nederlandse realityster toont dit nog maar eens aan. Ook in een recente uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam stond de vraag centraal of een medewerker op staande voet ontslagen mocht worden na het inzien van een EPD. Het Hof oordeelde dat dit mocht.

De casus

De medewerkster in kwestie werkte sinds 2001 als secretaresse in het ziekenhuis. Dit ziekenhuis maakt gebruik van het EPD. Hierin staan vertrouwelijke persoons-, medische en andere gegevens van patiënten. Het ziekenhuis heeft een interne gedragscode voor onder meer het gebruik van het EPD. Hierin is duidelijk opgenomen dat het onterecht inzien van patiëntengegevens leidt tot arbeidsrechtelijke maatregelen. In 2013 gaat het mis. De medewerkster kan de verleiding kennelijk niet weerstaan en bekijkt een EPD. Hiervoor krijgt zij een waarschuwing. Ook wordt de medewerkster voorgehouden dat bij herhaald misbruik zwaardere arbeidsrechtelijke maatregelen volgen. In 2017 gaat opnieuw mis. De medewerkster bekijkt meermaals het dossier van een patiënt. Omdat er wederom sprake is van een onterechte inzage wordt de medewerkster op staande voet ontslagen. De kantonrechter laat dit ontslag in stand. Het betoog dat er sprake was van een vergissing wordt niet geloofwaardig geacht.

Uitspraak Gerechtshof Amsterdam d.d. 6 februari 2018

Het Hof volgt de kantonrechter en stelt dat de werkneemster bekend was met de gedragscode. Deze gedragscode is volgens het Hof ingebed in de cultuur van het ziekenhuis en wordt regelmatig besproken op de werkvloer. De aangevoerde persoonlijke omstandigheden doen hier niets aan af. Volgens het Hof mag juist van een medewerker met een lange staat van dienst worden verwacht dat zij uiterst zorgvuldig omgaat met de in het EPD opgenomen vertrouwelijke gegevens van patiënten. Hierbij hecht het Hof belang aan de eerder gegeven waarschuwing. De medewerkster gold als gewaarschuwd mens.
Naar het oordeel van het Hof is er dan ook sprake van een dringende reden. Leeftijd, diensttijd en staat van dienst doen hieraan niets af. Het ontslag op staande voet is rechtsgeldig. Omdat het eindigen van de arbeidsovereenkomst het gevolg is van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten wordt geen transitievergoeding toegekend.

Mag een ambtenaar een EPD inzien?

De vraag komt op of de hoogste ambtenarenrechter, de Centrale Raad van Beroep, deze vraag hetzelfde zou hebben beantwoord. Ook in de sector zorg zijn immers (nog) ambtenaren werkzaam. De arbeidsrechtelijke consequenties van een gedraging zoals in de besproken uitspraak is echter nog nooit ter toetsing voorgelegd. Toch durf ik te stellen dat de Centrale Raad van Beroep een nog striktere toetsingsmaatstaf hanteert. Al in 2013 oordeelde de Raad dat een ambtenaar te allen tijde een eigen verantwoordelijkheid heeft met betrekking tot het omgaan met vertrouwelijke gegevens. Het betrof een kwestie waarin een ambtenaar werkzaam bij een gemeente niet-functionele raadplegingen in persoonsvertrouwelijke gegevensbestanden had verricht. Een vergelijk met het inzien van een EPD dringt zich op.
De betrokken ambtenaar stelde dat hij van de geldende gedragsregels niet of niet in toereikende mate op de hoogte was gesteld. Dit betoog kon volgens de Raad niet slagen. De Raad verwees naar de door de werkgever ingevoerde gedragscode. Daarin was vastgelegd dat de ambtenaar functioneel diende om te gaan met gevoelige informatie en de privacy van cliënten diende te respecteren. Deze gedragscode was bekend gemaakt op het intranet van de ambtelijke organisatie. Opvallend was dat de Raad nadrukkelijk overwoog dat de betrokken ambtenaar ook los van enige voorlichting door de werkgever had moeten begrijpen dat bij niet-functionele raadplegingen in persoonsvertrouwelijke gegevensbestanden, de grenzen van het toelaatbare worden overschreden. Een strafontslag (ontslag op staande voet in het ambtenarenrecht) bleef in stand.

Wet normalisering rechtspositie ambtenaren

De rechtspositie van een groot aantal ambtenaren gaat veranderen. De naam van deze wet is echter misleidend. De verwachting is dat materiële rechtsposities niet zozeer veranderen. Het is het formele procesrecht dat wijzigt. De meeste ambtenaren gaan vallen onder de werking van het private arbeidsrecht. Zij krijgen in plaats van een eenzijdige aanstelling, een tweezijdige arbeidsovereenkomst. De bestuursrechter is daarmee niet langer bevoegd. Een geschil wordt in de toekomst voorgelegd aan de civiele rechter. Die toetst aan het binnen het civiele recht ontwikkelde toetsingskader. Voor ambtelijke werkgevers in de zorg is een aanbeveling dan ook op zijn plaats.

Zorg voor een actueel intern reglement

Wordt de jurisprudentie bezien dan hecht de civiele rechter bijzonder aan de voorlichting van medewerkers. Regels en de consequentie van het overtreden daarvan moeten duidelijk zijn voor de medewerkers. In een reglement zal dan ook voldoende duidelijk moeten staan dat medewerkers niet onbevoegd medische gegevens mogen bekijken. Ook moet worden aangegeven wat de sancties zijn als dit toch gebeurt. Deze eisen lijken verdergaand dan de algemene waarschuwing die volgende de bestuursrechter voldoende kan zijn.

Hoewel het altijd raadzaam is uw reglementen periodiek te bezien en te bespreken met de medewerkers, is dit voor de werkgevers die nu nog onder het ambtenarenrecht vallen zeer aan te bevelen. Vraagt u zich af of de Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (Wnra) op uw organisatie van toepassing is en welke gevolgen dit met zich brengt, neem dan contact op met een van de advocaten van Capra. Ook wanneer de Wrna niet van toepassing is maar u zich afvraagt of uw reglementen voldoende actueel zijn, kunt u ons natuurlijk bellen of mailen.

En Barbie dan?

En de vraag of het EPD van Barbie door iedere medewerker van het ziekenhuis mocht worden ingezien laat zich dan ook beantwoorden met een duidelijke nee. Want eens een realityster, betekent niet altijd realityster.

Contact over dit onderwerp

Maartje Rutten

Maartje Rutten

Advocaat
Vestiging:
's-Hertogenbosch
Sector:
Overheid, Zorg
Expertteam:
Arbeidsrecht, Ambtenarenrecht, Medezeggenschapsrecht
Telefoon:
073 - 613 13 45
Mobiel:
06 48 17 89 42

Gerelateerd

Feitenonderzoeken en privacybescherming 150 150 Capra Advocaten

Feitenonderzoeken en privacybescherming

Artikel

lees meer
Capra Advocaten neemt Integriteit.nl Training & Advies over 150 150 Capra Advocaten

Capra Advocaten neemt Integriteit.nl Training & Advies over

Nieuws

lees meer
Integriteitsanalyse leden en (hoog)heemraden waterschappen 150 150 Capra Advocaten

Integriteitsanalyse leden en (hoog)heemraden waterschappen

Nieuws

lees meer
Integriteitsanalyse besturen provinciale staten 150 150 Capra Advocaten

Integriteitsanalyse besturen provinciale staten

Nieuws

lees meer
Masterclass integriteit en bewustwording voor leidinggevenden in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Masterclass integriteit en bewustwording voor leidinggevenden in de zorg

Masterclass over integriteit voor leidinggevenden in de zorg

lees meer
Masterclass Intimidatie op de werkvloer vanuit arbeidsrechtelijk perspectief 150 150 Capra Advocaten

Masterclass Intimidatie op de werkvloer vanuit arbeidsrechtelijk perspectief

Masterclass over intimidatie op de werkvloer binnen de zorg

lees meer
Cursus Integriteit 150 150 Capra Advocaten

Cursus Integriteit

Cursus van 1 dagdeel

lees meer
Column: Schade ten gevolge van integriteitsonderzoeken 150 150 Capra Advocaten

Column: Schade ten gevolge van integriteitsonderzoeken

Artikel

lees meer
Eerste Kamer neemt voorstel aanpassing Wet BIG aan 150 150 Capra Advocaten

Eerste Kamer neemt voorstel aanpassing Wet BIG aan

Artikel

lees meer
Uitgesproken: Satudarah 150 150 Capra Advocaten

Uitgesproken: Satudarah

Artikel

lees meer
Uitgesproken: Frans Naerebout 150 150 Capra Advocaten

Uitgesproken: Frans Naerebout

Artikel

lees meer
Bestuurlijke integriteit bij BNR Nieuwsradio 150 150 Capra Advocaten

Bestuurlijke integriteit bij BNR Nieuwsradio

Artikel

lees meer
Hof: medicijngebruik geen excuus voor vervalsen diploma 150 150 Capra Advocaten

Hof: medicijngebruik geen excuus voor vervalsen diploma

Artikel

lees meer
Risicoanalyse integriteit kandidaat-wethouders 150 150 Capra Advocaten

Risicoanalyse integriteit kandidaat-wethouders

Artikel

lees meer
Column: Zorgvuldigheidseisen bij feitenonderzoeken 150 150 Capra Advocaten

Column: Zorgvuldigheidseisen bij feitenonderzoeken

Artikel

lees meer
Zwijgen is zilver, spreken is goud? 150 150 Capra Advocaten

Zwijgen is zilver, spreken is goud?

Artikel

lees meer
In beeld: het ontslagrecht na de normalisering 150 150 Capra Advocaten

In beeld: het ontslagrecht na de normalisering

Artikel

lees meer
Vertrouwen is goed… 150 150 Capra Advocaten

Vertrouwen is goed…

Artikel

lees meer
De frauderende apotheker en samenloop van rechtsgangen 150 150 Capra Advocaten

De frauderende apotheker en samenloop van rechtsgangen

Artikel

lees meer
Zorg, onderwijs en ambtenaar? 150 150 Capra Advocaten

Zorg, onderwijs en ambtenaar?

Artikel

lees meer
Column: Integriteit bij de overheid: een blijvend hot issue 150 150 Capra Advocaten

Column: Integriteit bij de overheid: een blijvend hot issue

Artikel

lees meer
Belangenverstrengeling hoogleraar leidt tot strafontslag 150 150 Capra Advocaten

Belangenverstrengeling hoogleraar leidt tot strafontslag

Artikel

lees meer
Oproep aan schoolbesturen: zet integriteit op de agenda 150 150 Capra Advocaten

Oproep aan schoolbesturen: zet integriteit op de agenda

Artikel

lees meer
Column: Alternatieve feitenonderzoeken? 150 150 Capra Advocaten

Column: Alternatieve feitenonderzoeken?

Artikel

lees meer
Governancecode Zorg 2017: goed bestuur in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Governancecode Zorg 2017: goed bestuur in de zorg

Artikel

lees meer
Een vakbekwame zorgcoördinator gaat over de schreef 150 150 Capra Advocaten

Een vakbekwame zorgcoördinator gaat over de schreef

Artikel

lees meer
De integere zorgbestuurder? 150 150 Capra Advocaten

De integere zorgbestuurder?

Artikel

lees meer
Integriteit in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Integriteit in de zorg

Artikel

lees meer
De schijn van belangenverstrengeling in het onderwijs 150 150 Capra Advocaten

De schijn van belangenverstrengeling in het onderwijs

Artikel

lees meer
Feitenonderzoeken: geen sinecure 150 150 Capra Advocaten

Feitenonderzoeken: geen sinecure

Artikel

lees meer
Niet elke fout is een integriteitsschending 150 150 Capra Advocaten

Niet elke fout is een integriteitsschending

Artikel

lees meer
Een beetje integer … 150 150 Capra Advocaten

Een beetje integer …

Artikel

lees meer
Genormaliseerde integriteitsdiscussie 150 150 Capra Advocaten

Genormaliseerde integriteitsdiscussie

Artikel

lees meer
Fraude op school- let op de onverwijlde mededeling! 150 150 Capra Advocaten

Fraude op school- let op de onverwijlde mededeling!

Artikel

lees meer
Het bewustwordingsgesprek 150 150 Capra Advocaten

Het bewustwordingsgesprek

Artikel

lees meer
Netwerkbijeenkomsten ‘het ambt van raadslid’ 150 150 Capra Advocaten

Netwerkbijeenkomsten ‘het ambt van raadslid’

Artikel

lees meer
Misbruik van Suwinet wordt aangepakt 150 150 Capra Advocaten

Misbruik van Suwinet wordt aangepakt

Artikel

lees meer
Een onkreukbaar openbaar bestuur 150 150 Capra Advocaten

Een onkreukbaar openbaar bestuur

Artikel

lees meer
De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan 150 150 Capra Advocaten

De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan

Artikel

lees meer
Een beetje meer integer graag! 150 150 Capra Advocaten

Een beetje meer integer graag!

Artikel

lees meer
Leidt loonbeslag tot strafontslag? 150 150 Capra Advocaten

Leidt loonbeslag tot strafontslag?

Artikel

lees meer
Lidmaatschap Hells Angels en Satudara reden voor ontslag? 150 150 Capra Advocaten

Lidmaatschap Hells Angels en Satudara reden voor ontslag?

Artikel

lees meer
Integriteit overkomt je 150 150 Capra Advocaten

Integriteit overkomt je

Artikel

lees meer
De voorbeeldfunctie van de bestuurder 150 150 Capra Advocaten

De voorbeeldfunctie van de bestuurder

Artikel

lees meer
Integriteit, een blijvend actueel onderwerp 150 150 Capra Advocaten

Integriteit, een blijvend actueel onderwerp

Artikel

lees meer
Appels 150 150 Capra Advocaten

Appels

Artikel

lees meer
Ontzeggen afscheidsreceptie na ontslag is Awb-besluit 150 150 Capra Advocaten

Ontzeggen afscheidsreceptie na ontslag is Awb-besluit

Artikel

lees meer
Klokkenluiden of onrechtmatig lekken 150 150 Capra Advocaten

Klokkenluiden of onrechtmatig lekken

Artikel

lees meer

Blijf op de hoogte

Onze nieuwsbrief Capra Concreet verschijnt ongeveer 10 keer per jaar. In de nieuwsbrief houden wij u op de hoogte over ontwikkelingen op het gebied van arbeidsverhoudingen binnen de sectoren overheid, onderwijs en zorg. In de Capra Concreet leest u over interessante jurisprudentie en wetswijzigingen op het gebied van het ambtenarenrecht, arbeidsrecht, bestuurlijke samenwerking en andere actuele thema’s die voor u van belang kunnen zijn.

Vestiging Den Haag
Laan Copes van Cattenburch 56
2585 GC ‘s-Gravenhage
Telefoon 070-364 81 02
Fax 070-361 78 47
s-gravenhage@capra.nl

Vestiging ‘s-Hertogenbosch
Bastion Vught 1
5211 CZ ‘s-Hertogenbosch
Telefoon 073-613 13 45
Fax 073-614 82 16
s-hertogenbosch@capra.nl

Vestiging Zwolle
Terborchstraat 12
8011 GG Zwolle
Telefoon 038-423 54 14
Fax 038-423 47 84
zwolle@capra.nl

Vestiging Maastricht
Spoorweglaan 7
6221 BS Maastricht
Telefoon 043-7 600 600
Fax 043-7 600 609
maastricht@capra.nl