De “zieke” werknemer versus de “zieke” ambtenaar

De “zieke” werknemer versus de “zieke” ambtenaar

De “zieke” werknemer versus de “zieke” ambtenaar 150 150 Capra Advocaten
image_pdf

Onlangs bereikte mij de vraag wat je als werkgever kunt doen indien de bedrijfsarts oordeelt dat een werknemer niet medisch beperkt is, maar deze werknemer desondanks volhardt in zijn ziek-zijn en weigert zijn werk te hervatten. Dat een werkgever iets moet ondernemen is wel duidelijk. Hij zal zich natuurlijk niet schikken in deze impasse en zonder meer, gedurende wie-weet-hoe-lang, het loon doorbetalen. Bovendien bestaat het risico dat de bedrijfsarts verkeerd heeft geoordeeld en de werkgever wel degelijk re-integratie-inspanningen moet verrichten.

Van een werkgever wordt in ieder geval verwacht dat hij duidelijk naar de werknemer communiceert. Zo dient hij de werknemer te wijzen op de mogelijkheid van het aanvragen van een deskundigenoordeel bij het UWV. Een interessante uitspraak daarover, is die van de rechtbank Amsterdam van 11 maart 2014 (ECLI:NL:RBAMS:2014:1966), waaruit blijkt dat als een werknemer het deskundigenoordeel niet binnen een redelijke termijn aanvraagt, hij vanaf het ziekteverzuim tot aan de indiening van de aanvraag bij het UWV géén recht op loon heeft, zelfs als hij vervolgens door het UVV in het gelijk wordt gesteld.

Daarnaast is van belang dat de werkgever duidelijk maakt wat de stand van zaken is, terwijl het deskundigenoordeel wordt afgewacht. Het belang van een heldere communicatie ter zake is recent nog in een arrest van het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden van 30 juni 2015 (ECLI:NL:GHARL:2015:5639) onderstreept. De feiten waren als volgt:

Een onderneming die zich bezighield met de ontwikkeling, productie en verkoop van chemische bouwstoffen had besloten de taken, behorend bij de functie van salesmanager, bij andere functies onder te brengen. De werknemer (de salesmanager in kwestie) werd een nieuwe functie, tegen een lager loon, aangeboden. Hij was het daar niet mee eens en tussen partijen en hun raadslieden ontstond een stevige discussie, die er toe leidde dat de salesmanager zich op 22 mei 2013 ziek meldde.

De bedrijfsarts vond dat de werknemer niet ziek was, maar constateerde wel een arbeidsconflict en vond dat partijen daarover in gesprek moesten gaan. De werkgever zag daar aanvankelijk niets in en wees de werknemer slechts op de mogelijkheid van een deskundigenoordeel. Op 19 juni 2013 meldde de werknemer zich bij het UWV voor een gesprek in het kader van het deskundigenoordeel dat hij had aangevraagd. Kennelijk zag hij de bui al hangen, want diezelfde dag meldde hij zich weer voor zijn werk. Enkele dagen later bevestigde de verzekeringsarts van het UWV dat de werknemer per 22 mei 2013 geschikt was voor zijn eigen werk.

Op 26 juni 2013 heeft de werkgever de werknemer op staande voet ontslagen wegens ongeoorloofd verzuim. De kort geding rechter vernietigde het ontslag en veroordeelde de werkgever tot betaling van het loon van 22 mei 2013 tot 1 september 2013 (de arbeidsovereenkomst was inmiddels voorwaardelijk ontbonden met ingang van 1 september 2013). Daarop tekende de werkgever hoger beroep aan.

Het gerechtshof oordeelde dat de werkgever onvoldoende duidelijk was geweest tegenover de werknemer:

“Weliswaar dringt hij ook, in een eerdere alinea van de brief, aan op werkhervatting door [geïntimeerde] en dat afwezigheid als ongeoorloofd zal worden gezien, maar hij geeft niet aan hoe dit zich verhoudt met de gesuggereerde mogelijkheid om een second opinion aan te vragen. Tegen de achtergrond dat [appellante] nog steeds niet had gereageerd op het verzoek van [geïntimeerde] om duidelijkheid te verschaffen omtrent de te verrichten werkzaamheden, is het hof van oordeel dat aldus onvoldoende duidelijk is gemaakt wat de gevolgen voor [geïntimeerde] zouden zijn van het aanvragen van een second opinion, welke was ingegeven door diens gedachte dat hij als arbeidsongeschikt had te gelden, en in het bijzonder omtrent de vraag of werkhervatting ook in die situatie noodzakelijk was.”

Het hof zegt hier (onder meer) dat een werkgever niet kan volstaan met het wijzen op de mogelijkheid van een second opinion, maar daarbij ook duidelijk moet communiceren wat de consequentie daarvan is. Moet de werknemer tussentijds zijn werk hervatten, of mag hij thuis blijven? En, wordt in dat laatste geval zijn loon doorbetaald? Bovendien bleek dat de werknemer was afgegaan op het oordeel van de door hem geraadpleegde arts inhoudende dat hij arbeidsongeschikt was. In een dergelijk geval moet de werkgever aantonen dat de werknemer niet te goeder trouw op dat medische oordeel mocht afgaan, aldus het hof. Het ontslag op staande voet hield ook in hoger beroep geen stand. Het hof vond overigens dat de werknemer geen recht had op loon over de periode vanaf zijn ziekmelding tot zijn werkhervatting.

Het Gerechtshof Leeuwarden tilde in een arrest uit 2011 (ECLI:NL:GHLEE:2011:BQ0686) nóg zwaarder aan de woorden van een werkgever. Een werknemer, een internationaal vrachtwagenchauffeur, had sinds 26 september 2005 zijn werkzaamheden wegens diverse fysieke klachten niet meer verricht. De werkgever had daarop in mei 2007 opdracht gegeven voor een arbeidsdeskundig onderzoek. Daaruit volgde het advies de werknemer naar ander werk bij een andere werkgever te re-integreren (tweede spoor). De werknemer hoopte juist zijn werkzaamheden als internationaal vrachtwagenchauffeur weer te kunnen uitoefenen, weigerde ander werk en vroeg een deskundigenoordeel bij het UWV aan. Op 15 juni 2007 schreef de werkgever dat een vertrouwensbreuk was ontstaan en dat het salaris werd opgeschort.

Het UWV oordeelde op 10 juli 2007 dat de functie van vrachtwagenchauffeur ongeschikt was en dat andere herplaatsingsmogelijkheden bij de werkgever ontbraken. Bij brief van 23 juli 2017 schreef de werkgever dat het loon op grond van artikel 7:629, derde lid BW zou worden stopgezet, wegens het niet meewerken aan de re-integratie. De werknemer stelde zich nadien alsnog beschikbaar voor (extern) passend werk en vorderde bij de rechter nabetaling van het loon.

Net als de kantonrechter daarvóór, stelde het Gerechtshof Leeuwarden de werknemer in het gelijk. De werkgever had namelijk geen daadwerkelijke loonsanctie toegepast; hij had immers gesproken over het ‘opschorten’ van het loon. Daar mocht de werkgever niet op terugkomen, ook al was achteraf gebleken dat hij een loonsanctie had kunnen toepassen. Het opgeschorte loon moest alsnog worden voldaan. “Van een werkgever mag, zeker waar een voor de werknemer zo ingrijpend middel wordt ingezet als de loonsanctie, worden verwacht dat hij zijn woorden zorgvuldig kiest”, aldus het gerechtshof. Alleen uit het feit dat de werkgever op 23 juli 2007 ineens wél over het ‘stopzetten’ van het loon schreef, had de werknemer niet hoeven begrijpen dan van louter opschorten geen sprake meer was.

Dit arrest laat zien dat de werkgever zeer duidelijk moet verwoorden wat de sanctie precies inhoudt. Als een arbeidsongeschikte werknemer zich niet houdt aan zijn verplichtingen, kan dat leiden tot het verval van zijn recht op doorbetaling van loon (artikel 7:629, lid 3 BW) of tot opschorting van de loonbetaling (artikel 7:629, lid 6 BW). Opschorten betekent dat de medewerker zijn ingehouden loon of bezoldiging alsnog ontvangt, zodra hij weer aan zijn verplichtingen voldoet. Bij het verval van de aanspraak is dat niet het geval. Uiteraard dient een voldoende juridische grondslag voor opschorting of verval van aanspraken aanwezig te zijn.

In het ambtenarenrecht geldt, dat de (meeste) rechtspositieregelingen geen grondslag voor opschorting van de loondoorbetaling bieden. Zie bijvoorbeeld de bewoordingen van artikel 7:14, tweede lid CAR/UWO (‘staken’ van de bezoldiging), artikel 40a ARAR (de aanspraak op bezoldiging ‘vervalt’), artikel 6.2.4, tweede lid SAW (de bezoldiging wordt ‘gestaakt’) en artikel 15 van de Ziekte- en Arbeidsongeschiktheidsregeling Nederlandse Universiteiten (de aanspraak op bezoldiging wordt geheel of ten dele ‘vervallen verklaard’).

Het aanvragen van een deskundigenoordeel door de ambtenaar heeft, net als in het civiele recht,  geen opschortende werking. Ambtenaren behoren hun werk te blijven uitvoeren en als zij dat niet doen, hebben zij geen recht op bezoldiging. In dit kader kunnen in rechtspositieregelingen nog specifieke bepalingen zijn opgenomen, over de rechten en plichten tijdens en na het aanvragen van een deskundigenoordeel (in dat geval dient de overheidswerkgever daar in zijn besluit naar te verwijzen). Zo volgt uit artikel 7:15, tweede lid CAR/UWO, dat als een gemeenteambtenaar achteraf door het UWV in het gelijk wordt gesteld over de ongeschiktheid tot werken, het college de bezoldiging alsnog dient na te betalen.

Hoewel de kaders in het ambtenarenrecht strakker lijken dan in het civiele recht, denk hierbij aan de verplichte vermelding van de juridische grondslag van het besluit, zijn de bovengenoemde uitspraken ook voor overheidswerkgevers leerzaam. Ook zij moeten (duidelijk) communiceren, met name door te verwijzen naar de relevante bepalingen uit de geldende rechtspositieregeling en daar correct uit te citeren. De ambtenaar moet immers bekend kunnen zijn met alle facetten van het besluit, waaronder de grondslag ervan. Bovendien wordt zo voorkomen dat onbedoeld een toezegging wordt gedaan, waar de werkgever achteraf niet meer op terug kan komen. Bezint eer ge begint dus.

Indien u meer wilt weten over dit onderwerp, kunt u uiteraard altijd contact opnemen met ondergetekende of één van de andere advocaten van Capra.

Eliza Christiaansen

Contact over dit onderwerp

Eliza Christiaansen

Eliza Christiaansen

Advocaat
Vestiging:
Den Haag
Sector:
Overheid, Onderwijs
Expertteam:
Arbeidsrecht, Ambtenarenrecht, Normalisering
Telefoon:
070 - 36 48 102
Mobiel:
06 42 55 06 80

Gerelateerd

Brochure: De Wnra in de zorg 150 150 Capra Advocaten

Brochure: De Wnra in de zorg

Brochure

lees meer
Cursus Actualiteiten en verdieping WIA 150 150 Capra Advocaten

Cursus Actualiteiten en verdieping WIA

Cursus van 1 dagdeel over de ins en outs van de Wwz

lees meer
Bovenwettelijke uitkeringen en de transitievergoeding 150 150 Capra Advocaten

Bovenwettelijke uitkeringen en de transitievergoeding

Artikel

lees meer
Cursus WIA en het eerste en tweede ziektejaar 150 150 Capra Advocaten

Cursus WIA en het eerste en tweede ziektejaar

Na deze cursus weet u de weg binnen de WIA

lees meer
Cursus Eigenrisicodrager Ziektewet en WGA 150 150 Capra Advocaten

Cursus Eigenrisicodrager Ziektewet en WGA

De rechten, plichten en voordelen als u eigenrisicodrager bent

lees meer
Vier actuele uitspraken voor de sector Onderwijs 150 150 Capra Advocaten

Vier actuele uitspraken voor de sector Onderwijs

Artikel

lees meer
De taken en verantwoordelijkheden van de bedrijfsarts 150 150 Capra Advocaten

De taken en verantwoordelijkheden van de bedrijfsarts

Artikel

lees meer
Rechten en verplichtingen van voormalige wethouders 150 150 Capra Advocaten

Rechten en verplichtingen van voormalige wethouders

Artikel

lees meer
Eigenrisico dragen voor ZW en WGA: wat betekent dat? 150 150 Capra Advocaten

Eigenrisico dragen voor ZW en WGA: wat betekent dat?

Artikel

lees meer
Iedereen is gelijk, maar niet hetzelfde 150 150 Capra Advocaten

Iedereen is gelijk, maar niet hetzelfde

Artikel

lees meer
Re-integratieperikelen: loondoorbetaling terecht gestaakt? 150 150 Capra Advocaten

Re-integratieperikelen: loondoorbetaling terecht gestaakt?

Artikel

lees meer
Afspraak is afspraak 150 150 Capra Advocaten

Afspraak is afspraak

Artikel

lees meer
Zorg, onderwijs en ambtenaar? 150 150 Capra Advocaten

Zorg, onderwijs en ambtenaar?

Artikel

lees meer
Overzicht van recente tuchtrechtspraak over de bedrijfsarts 150 150 Capra Advocaten

Overzicht van recente tuchtrechtspraak over de bedrijfsarts

Artikel

lees meer
De rol van de bedrijfsarts in de gewijzigde Arbowet 150 150 Capra Advocaten

De rol van de bedrijfsarts in de gewijzigde Arbowet

Artikel

lees meer
Spraakmakende veranderingen in de SAW bij de waterschappen 150 150 Capra Advocaten

Spraakmakende veranderingen in de SAW bij de waterschappen

Artikel

lees meer
Nieuwe cao’s voor de sector PO en VO? 150 150 Capra Advocaten

Nieuwe cao’s voor de sector PO en VO?

Artikel

lees meer
De Wet werk en zekerheid bij de Rijksoverheid 150 150 Capra Advocaten

De Wet werk en zekerheid bij de Rijksoverheid

Artikel

lees meer
De “zieke” werknemer versus de “zieke” ambtenaar 150 150 Capra Advocaten

De “zieke” werknemer versus de “zieke” ambtenaar

Artikel

lees meer
De bedrijfsarts: onderwerp van wetgeving en procedures 150 150 Capra Advocaten

De bedrijfsarts: onderwerp van wetgeving en procedures

Artikel

lees meer
Wet aanpak schijnconstructies (WAS) 150 150 Capra Advocaten

Wet aanpak schijnconstructies (WAS)

Artikel

lees meer
Wacht uw organisatie tot de quotumheffing wordt geïnd? 150 150 Capra Advocaten

Wacht uw organisatie tot de quotumheffing wordt geïnd?

Artikel

lees meer
De Participatiewet en Quotumwet in vogelvlucht 150 150 Capra Advocaten

De Participatiewet en Quotumwet in vogelvlucht

Artikel

lees meer
Het grote risico van het eigen risico 150 150 Capra Advocaten

Het grote risico van het eigen risico

Artikel

lees meer
Einde wachttijd: WIA-uitkering of loonsanctie? 150 150 Capra Advocaten

Einde wachttijd: WIA-uitkering of loonsanctie?

Artikel

lees meer
De redelijkheid en het UWV 150 150 Capra Advocaten

De redelijkheid en het UWV

Artikel

lees meer
Wetsvoorstel Werk en Zekerheid 150 150 Capra Advocaten

Wetsvoorstel Werk en Zekerheid

Artikel

lees meer
Verwijtbare werkloosheid, wel of geen WW? 150 150 Capra Advocaten

Verwijtbare werkloosheid, wel of geen WW?

Artikel

lees meer
De bedrijfsarts bedreigd 150 150 Capra Advocaten

De bedrijfsarts bedreigd

Artikel

lees meer
Is RSI (of CANS) een hersenschim? 150 150 Capra Advocaten

Is RSI (of CANS) een hersenschim?

Artikel

lees meer
De Ziektewet is gewijzigd 150 150 Capra Advocaten

De Ziektewet is gewijzigd

Artikel

lees meer
De arbeidsongeschikte politieke ambtsdrager 150 150 Capra Advocaten

De arbeidsongeschikte politieke ambtsdrager

Artikel

lees meer
Overheidswerkgever en bovenwettelijke uitkeringslasten 150 150 Capra Advocaten

Overheidswerkgever en bovenwettelijke uitkeringslasten

Artikel

lees meer
Veranderingen in het onderwijs: om ziek van te worden! 150 150 Capra Advocaten

Veranderingen in het onderwijs: om ziek van te worden!

Artikel

lees meer
Capra Maastricht: grenzeloze advisering 150 150 Capra Advocaten

Capra Maastricht: grenzeloze advisering

Artikel

lees meer
Kabinetsplannen voor aanpassing van het ontslagrecht en de WW 150 150 Capra Advocaten

Kabinetsplannen voor aanpassing van het ontslagrecht en de WW

Artikel

lees meer
Wijziging in de AOW per 1 april 2012 150 150 Capra Advocaten

Wijziging in de AOW per 1 april 2012

Artikel

lees meer
Kortere uitkeringsduur voor Rijksambtenaren 150 150 Capra Advocaten

Kortere uitkeringsduur voor Rijksambtenaren

Artikel

lees meer
Een nieuwe maat (man/vrouw)? 150 150 Capra Advocaten

Een nieuwe maat (man/vrouw)?

Artikel

lees meer
Grensarbeid, een complex verhaal, deel II 150 150 Capra Advocaten

Grensarbeid, een complex verhaal, deel II

Artikel

lees meer
Grensarbeid, een complex verhaal 150 150 Capra Advocaten

Grensarbeid, een complex verhaal

Artikel

lees meer
De (niet) terugkerende wethouder 150 150 Capra Advocaten

De (niet) terugkerende wethouder

Artikel

lees meer
Opbouw van verlof tijdens ziekte (deel IV) 150 150 Capra Advocaten

Opbouw van verlof tijdens ziekte (deel IV)

Artikel

lees meer
Ziek op de laatste werkdag van het dienstverband. Nou en? 150 150 Capra Advocaten

Ziek op de laatste werkdag van het dienstverband. Nou en?

Artikel

lees meer
CAO Ambulancezorg 150 150 Capra Advocaten

CAO Ambulancezorg

Artikel

lees meer
De gunstigste ontslaggrond? 150 150 Capra Advocaten

De gunstigste ontslaggrond?

Artikel

lees meer
Opbouw verlofaanspraken tijdens ziekte 150 150 Capra Advocaten

Opbouw verlofaanspraken tijdens ziekte

Artikel

lees meer
Het advies van de bedrijfsarts 150 150 Capra Advocaten

Het advies van de bedrijfsarts

Artikel

lees meer
Oproep werkhervatting na hersteldmelding 150 150 Capra Advocaten

Oproep werkhervatting na hersteldmelding

Artikel

lees meer
Stand van zaken jurisprudentie loonsanctie 150 150 Capra Advocaten

Stand van zaken jurisprudentie loonsanctie

Artikel

lees meer
Ontslagbescherming tijdelijke aanstelling 150 150 Capra Advocaten

Ontslagbescherming tijdelijke aanstelling

Artikel

lees meer
Wijzigingen CAR/UWO en SAW: de ervaringen in het eerste jaar 150 150 Capra Advocaten

Wijzigingen CAR/UWO en SAW: de ervaringen in het eerste jaar

Artikel

lees meer
Preventie werkt! 150 150 Capra Advocaten

Preventie werkt!

Artikel

lees meer
Eigenrisicodrager voor de WGA 150 150 Capra Advocaten

Eigenrisicodrager voor de WGA

Artikel

lees meer
Instellen medisch onderzoek na ontslag 150 150 Capra Advocaten

Instellen medisch onderzoek na ontslag

Artikel

lees meer
Schadevergoeding bij overschrijding redelijke termijn 150 150 Capra Advocaten

Schadevergoeding bij overschrijding redelijke termijn

Artikel

lees meer
Ziekte van Lyme aangemerkt als beroepsziekte 150 150 Capra Advocaten

Ziekte van Lyme aangemerkt als beroepsziekte

Artikel

lees meer
Verhaal re-integratiekosten op veroorzaker ongeval 150 150 Capra Advocaten

Verhaal re-integratiekosten op veroorzaker ongeval

Artikel

lees meer
Situatieve arbeidsongeschiktheid 150 150 Capra Advocaten

Situatieve arbeidsongeschiktheid

Artikel

lees meer
Verbod op verrichten nevenfunctie 150 150 Capra Advocaten

Verbod op verrichten nevenfunctie

Artikel

lees meer
De Commissie Bakker en de CAR/UWO 150 150 Capra Advocaten

De Commissie Bakker en de CAR/UWO

Artikel

lees meer

Blijf op de hoogte

Onze nieuwsbrief Capra Concreet verschijnt ongeveer 10 keer per jaar. In de nieuwsbrief houden wij u op de hoogte over ontwikkelingen op het gebied van arbeidsverhoudingen binnen de sectoren overheid, onderwijs en zorg. In de Capra Concreet leest u over interessante jurisprudentie en wetswijzigingen op het gebied van het ambtenarenrecht, arbeidsrecht, bestuurlijke samenwerking en andere actuele thema’s die voor u van belang kunnen zijn.

Vestiging Den Haag
Laan Copes van Cattenburch 56
2585 GC ‘s-Gravenhage
Telefoon 070-364 81 02
Fax 070-361 78 47
s-gravenhage@capra.nl

Vestiging ‘s-Hertogenbosch
Bastion Vught 1
5211 CZ ‘s-Hertogenbosch
Telefoon 073-613 13 45
Fax 073-614 82 16
s-hertogenbosch@capra.nl

Vestiging Zwolle
Terborchstraat 12
8011 GG Zwolle
Telefoon 038-423 54 14
Fax 038-423 47 84
zwolle@capra.nl

Vestiging Maastricht
Spoorweglaan 7
6221 BS Maastricht
Telefoon 043-7 600 600
Fax 043-7 600 609
maastricht@capra.nl